Bukowiński Festiwal Nauki

Bukowina to kraina w Karpatach, podzielona obecnie między Rumunię a Ukrainę. W XIX wieku osiedlili się tam polscy górale z okolic Czadcy (dzisiejsza Słowacja). Gdy po drugiej wojnie światowej północna część Bukowiny znalazła się w granicach sowieckiej Ukrainy, wiele rodzin wróciło do Polski. Osiedlili się w okolicach Piły i Jastrowia oraz Dzierżoniowa. Ci, którzy pozostali na miejscu zachowują polskie tradycje w wioskach po obu stronach granicy do dziś. 

Regionalizm bukowiński sprzed ponad stu lat to swoisty fenomen, uosobienie tolerancji i porozumienia. Homo bucovinensis to „człowiek otwarty na wszelkie otaczające go kultury oraz czynnie w nich uczestniczący”. Idee bukowińskie wyrażane są w metaforycznych określeniach Bukowiny: „Szwajcaria Wschodu”, „Europa w miniaturze”, „rodzina narodów”. 

Na kanwie bukowińskich tradycji w czterech krajach odbywa się rokrocznie Międzynarodowy Festiwal Folklorystyczny „Bukowińskie Spotkania”, jeden z największych tego typu festiwali w Europie Środkowo-Wschodniej. W Polsce organizowany jest w Pile, Jastrowiu i w Dzierżonowie. Poza tym – na Ukrainie (w Czerniowcach), w Rumunii (w Campulung Moldovesc) oraz na Węgrzech (w Bonyhad). Więcej informacji na stronie festiwalu https://bukowina.rck.pila.pl/ .

Od 2015 roku festiwalowi towarzyszy projekt Bukowiński Festiwal Nauki, organizowany w Pile i Jastrowiu, finansowany przez Ministerstwo Nauki Szkolnictwa Wyższego z programu Działalność Upowszechniająca Naukę. Od 2016 roku Stowarzyszenie „Res Carpathica” jest współorganizatorem tego przedsięwzięcia.

Bukowiński Festiwal Nauki to w zamierzeniu wydarzenie cykliczne, odbywające się co roku. Celem festiwalu jest:
– upowszechnienie wiedzy o Bukowinie jako regionie wielokulturowym oraz o innych regionach i środowiskach społecznych zróżnicowanych wewnętrznie;
– oddolna integracja społeczna mieszkańców Europy Środkowej;
– promowanie postaw otwartych, nastawionych na dialog i współpracę (przełamywanie poczucia obcości międzykulturowej i międzygeneracyjnej);
– przełamywanie stereotypów i uprzedzeń wynikających z braku wiedzy o Innych (główny nacisk położony zostanie na etnosy zamieszkujące Europę Środkową).

Na Bukowiński Festiwal Nauki składają się trzy obszary działań przygotowywanych przez międzynarodowe zespoły:

1. Popularnonaukowe otwarte wykłady zatytułowane „Bliscy nieznajomi”, poświęcone różnym grupom społecznym i kulturom środkowoeuropejskim. Wykłady są opracowane i wygłoszone przez przedstawicieli różnych dyscyplin naukowych z krajów Europy Środkowej (m.in. z Polski, Ukrainy, Rumunii, Mołdawii).

2. Dyskusyjny klub filmowy – prezentacja filmów poświęconych Bukowinie i tematyce bukowińskiej. Osoby prezentujące filmy przygotują odpowiedni popularnonaukowy komentarz (historyczny, etnograficzny, językoznawczy).

3. Warsztaty „Współpraca z Innym” – zajęcia warsztatowe dla dzieci i młodzieży z różnych krajów Europy Środkowej biorącej udział w Międzynarodowym Festiwalu Folklorystycznym „Bukowińskie Spotkania”. Warsztaty dla dzieci polegają na wspólnym przygotowywaniu prac plastycznych poświęconych Europie Środkowej i Bukowinie. Warsztaty dla młodzieży przyjmują postać gry strategicznej (opartej na idei życia plemiennego) uświadamiającej uczestnikom mechanizmy życia społecznego i współpracy w sytuacji różnorodności kulturowej. Warsztaty dla młodzieży wieńczy pokaz fotografii dokumentujących warsztaty i dyskusja dotycząca indywidualnych doświadczeń uczestników.

Bukowiński Festiwal Nauki, 2016. Fot. arch. H. Krasowskiej

Odbiorcami planowanego na 2017 rok III Bukowińskiego Festiwalu Nauki są mieszkańcy kilku krajów Europy Środkowej. Uczestnicy festiwalu reprezentują bardzo zróżnicowane środowiska (wiejskie i miejskie) i kręgi społeczne (w sensie zawodowym, wykształcenia, miejsca zamieszkania, wieku).

Bukowiński Festiwal Naukowy przyczynia się do upowszechnienia wiedzy z zakresu różnych dyscyplin naukowych. Osoby zaproszone do współpracy – obywatele Polski, Ukrainy, Serbii i Rumunii, prezentują osiągnięcia nauk humanistycznych (językoznawstwa, etnologii, historii) i przyrodniczych (biologii).

Z ramienia Stowarzyszenia „Res Carpathica” projektem Bukowińskiego Festiwalu Nauki opiekuje się dr hab. Helena Krasowska, profesor Instytutu Slawistyki Polskiej Akademii Nauk.

error: Treść jest chroniona!